Download dinler tarihi PDF

Titledinler tarihi
File Size5.5 MB
Total Pages246
Table of Contents
                            kapak7_3-ON
MilelveNihal_7_3
	01_jenerik
	02_SinasiGunduz
	03_OmerMahirAlper
	04_MustafaDoganKaracoskun
	05_KıyasettinKocoglu
	06_MehmetAlici
	07_SahinAhmetoglu
	08_AsiyeTigli
	09_Review
	10_MilelGelenegi
kapak7_3-ARKA
                        
Document Text Contents
Page 1

7/3
2010



inanç, kültür ve mitoloji araştırmaları dergisi

ci l t : 7 sayı : 3 Eylül - Aral ık ‘10






ġinasi GÜNDÜZ
Evrensel Dinin MillileĢtirilmesi:

Anglikanizm ve Türk Ġslamı



Ömer Mahir ALPER
Ġslâm, Akıl ve Hakikat




Mustafa Doğan KARACOġKUN
Fromm’un Hümanistik Psikoloji Kuramı

Bağlamında Eski Ahit’te Geçen
Peygamber Kıssaları




Kıyasettin KOÇOĞLU
Ahmed Ziyauddin GümüĢhanevî’nin

Ġslam Mezheplerine BakıĢı



Mehmet ALICI
Nag Hammadi Literatüründe

Gnostik Kozmogoni



ġahin AHMETOĞLU
Ġslam Mezhepleri Tarihi’nde

Karizmatik Liderlik AnlayıĢı: Hz. Ali Örneği



Asiye TIĞLI
Ġranlı DüĢünür ġebisterî’nin
Kur’an’ı Anlama Yöntemi:

Hermenötik OkuyuĢ ve Nebevî Kelâm

ISSN 1304-5482

volume: 7 number: 3 Sep. - Dec.‘10




Nationalization of Universal Religion:
Anglicanism and Turkish Islam

ġinasi GÜNDÜZ



Isl m, Reason and Truth
Ömer Mahir ALPER




The Old Testament Prophet Stories
in the context of the Humanistic Psychology

Theory of Fromm
Mustafa Doğan KARACOġKUN




Ahmed Ziyauddin Gumushanevi’s View
of Islamic Sects

Kıyasettin KOÇOĞLU



Gnostic Cosmogony
in Nag Hammadi Literature

Mehmet ALICI



Charismatic Leadership-based
Understanding in the History of Islamic

Sects: The Case of Ali B. Abi Talib
ġahin AHMETOĞLU




Iranian Thinker Shabistari’s Approach
for the Understanding of Quran:

Hermeneutic reading
and Prophetic (Nabawî) Kalâm

Asiye TIĞLI

ISSN 1304-5482

journal for studies of belief, culture and mythology

Page 2

MİLEL VE NİHAL
inanç, kültür ve mitoloji araĢtırmaları dergisi

ISSN: 1304-5482






















Cilt/Volume: 7 �6�D�\����1�X�P�E�H�U����3
�(�\�O�•�O �± A�U�D�O�Õ�N / September �± December 2010

Page 123

Kıyasettin KOÇOĞLU

MİLEL



VE NİHAL
inanç– kültür–mitoloji

122

2. �G�—�”�¦�›�’�1�Ÿ�Ž�1�G�—�¦�•�’�1�
�û�•�û�›�ñ�1���’�›�Š�Ÿ�ž�—�1�Ÿ�Ž�1�˜�—�Š�1�‹�Ž�—�£�Ž�¢�Ž�—�•�Ž�›�’�—�1�”�û�•�›�û

3. �
�û�”�–�’�1 �
�û�•�û�›�ñ�1 �k�Ž�›���Š�—�1 �’�–�Š�—�1 �Ž�•�’�•�–�Ž�œ�’�1 �•�Ž�›�Ž�”�Ž�—�1 �ó�Ž�¢�•�Ž�›�’�1 �•�Š�‘�›�’�•�1

etmekten do�•�Š�¢�Í�1�˜�•�ž�ó�Š�—�1�”�û�•�û�›�ï

� �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É�ð�1 �–�Ž�£�‘�Ž�™�•�Ž�›�’�1 �•�Š�œ�—�’�•�’�—�Ž�1 �Ž�œ�Š�œ�1 �˜�•�Š�›�Š�”�1 �‹�ž�1 �û�³�û�—�Œ�û�1

�•�›�ž�‹�ž�1�¢�Š�—�’�1�
�û�”�–�’�1�
�û�•�›�û�1�”�ž�•�•�Š�—�–�Š�”�•�Š�1�Ÿ�Ž�1�˜�—�Š�1�•�ã�›�Ž�1�•�Š�œ�—�’�•�’�—�’�1�ó�Ž�”�’l-

�•�Ž�—�•�’�›�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1 ���Í�›�”�Š�•�Š�›�Í�ð�1 �•�Ž�–�Ž�•�•�Ž�1 �‘�Š�”�1 �Ÿ�Ž�1 �•�Š�•�Š�•�Ž�•�•�Ž�&�œ�Š�™�Í�”�1 �•�Í�›�”�Š�•�Š�›�1

�˜�•�–�Š�”�1 �û�£�Ž�›�Ž�1 �’�”�’�¢�Ž�1 �Š�¢�Í�›�–�Š�”�•�Š�•�Í�›�ï57 � �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É�ð�1 �•�Š�•�Š�•�Žtte olan

�•�Í�›�”�Š�•�Š�›�Í�1 �Š�œ�Í�•�1 �–�Ž�•�’�—�•�Ž�1 ���G�œ�•�Š�–�1 ���Í�›�”�Š�•�Š�›�Í�1 �¢�Ž�•�’�1 �•�Š�—�Ž�•�’�›���1 �ó�Ž�”�•�’�—�•�Ž�1 �Ÿ�Žr-

�–�Ž�”�•�Ž�1�Ÿ�Ž�1�k�Ž�›�‘�1�‹�ã�•�û�–�û�—�•�Ž�1�•�Ž�1�‹�ž�—�•�Š�›�Í�1���ž�•�Ž�£�’�•�Ž�ð�1�k�’�Š�ð�1�
�Š�Ÿ�¦�›�’�Œ�ð�1���ûr-

�Œ�’�Ž�ð�1 ���Ž�Œ�Œ�¦�›�’�¢�¢�Ž�ð�1 ���Ž�‹�›�’�¢�Ž�ð�1 ���û�ó�Ž�‹�‹�’�‘�Ž58 olarak zikretmektedir. "S a-

�™�Í�”�1 ���Í�›�”�Š�•�Š�›�Í�—�1�
�Š�•�•�Ž�›�’���1 �‹�Š�ó�•�Í�Â�Í�1 �Š�•�•�Í�—�•�Š�1 �’�œ�Ž�1 �‹�ž�—�•�Š�›�•�Š�1 �‹�Š�Â�•�Š�—�•�Í�œ�Í�—�Í�1 �”u-

�›�Š�›�Š�”�1 �Ÿ�Ž�1 �‹�’�›�1 �”�Í�œ�–�Í�—�Í�—�1 �•�Š�1 �”�ž�›�–�Š�¢�Š�›�Š�”�1 �
�Š�•�Ž�›�’�¢�¢�Ž�ð�1 �
�Ž�¢�œ�¦�—�’�¢�¢�Ž�ð�1 ��a-

�•�Í�£�É�•�Ž�›�ð�1 ���Ž�£�É�•�’�•�Ž�›�ð�1 �k�Ž�¢�•�¦�—�’�¢�¢�Ž�ð�1 ���ž�•�Ž�£�’�•�Ž�•�Ž�—�1 �‹�’�›�1 �•�›�ž�™�ð�1 ���Ž�‹�›�’�¢�¢�Ž�ð�1 ��a-

�•�Í�£�É�•�Ž�›�•�Ž�—�1�
�£�ï�1���‹�ž�1���Ž�”�’�›�1�Ÿ�Ž�1�[�–�Ž�›���’�1�•�Ž�”�•�’�›�1�Ž�•�Ž�—�•�Ž�›�1�Ÿ�Ž�1�•�Š�—�Ž�•�1�Ž�•�Ž�—�•�Ž�›�ð�1

���û�Œ�Ž�œ�œ�’�–�Ž�ð�1���Ž�‘�–�’�¢�¢�Ž�ð�1�
�Ž�›�›�¦�–�’�¢�¢�Ž�1�Ÿ�Ž�1�’�œ�’�–�•�Ž�—�•�’�›�–�Ž�•�Žn fikirlerini

�£�’�”�›�Ž�•�•�’�Â�’�1 �•�Í�›�”�Š�•�Š�›�1 �‹�ž�•�ž�—�–�Š�”�•�Š�•�Í�›�ï59 � �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É���—�’�—�1 �¢�Š�™�•�Í�Â�Í�1 �‹�ž�1

�•�Š�œ�—�’�•�’�—�•�Ž�1 �’�œ�’�–�•�Ž�—�•�’�›�–�Ž�œ�’�—�•�Ž�1 �”�ž�•�•�Š�—�–�Š�œ�Š�1 �•�Š�ð�1 �1 �G�œ�•�Š�–�1 ���Ž�£�‘�Ž�™�•�Ž�›�’�1

���Š�›�’�‘�’�1�”�Š�¢�—�Š�”�•�Š�›�Í�—�•�Š�1�¢�Ž�›�1�Š�•�Š�—�1���]�Y�1���Í�›�”�Š�1�
�Š�•�’�œ�’���1�Ž�œ�Š�œ�Í�—�•�Š�1�•�Ž�•�’�ó�•�’�›i-

�•�Ž�—�1 �G�œ�•�Š�–���•�Š�—�1 �”�Š�¢�—�Š�”�•�Š�—�Š�›�Š�”�1 �˜�›�•�Š�¢�Š�1 �³�Í�”�Š�—�1 �œ�Š�™�Í�”�1 �•�Í�›�”�Š�•�Š�›�1 �‹�Š�ó�•�Í�Â�Í�1

�Š�•�•�Í�—�•�Š�1�¢�Ž�›�1�Š�•�Š�—�1�•�Í�›�”�Š�1�•�Š�œ�—�’�•�’�—�Ž�1�ž�¢�–�Š�”�•�Š�•�Í�›�ï�1�1���—�Œ�Š�”�1� �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É�ð�1

���
�¦�•�’�›-���û�›�•�Ž�•�1 �Ÿ�Ž�1 ���Í�—�•�Í�”�•�Š�›���1 �˜�•�–�Š�”�1 �û�£�Ž�›�Ž�1 �û�³�û�—�Œ�û�1 �‹�’�›�1 �•�›�ž�™�1 �˜�•�Š�›�Š�”�1

�•�Š�1���ž�Š�•�•�Í�•�Š�ð�1���Ž�‘�›�’�¢�¢�Ž�ð�1���Ž�¢�œ�¦�—�’�•�Ž�›�ð�1�
�Š�›�–�¦�•�’�•�Ž�›�ð�1���Š�•�Í�—�É�•�Ž�›�ð�1���Ž�—�¦�‘�’�•�Ž�›�ð�1


�ž�•�ú�•�’�¢�¢�Ž�ð�1�
�ž�›�›�Ž�–�’�•�Ž�›�ð�1���Ž�£�É�Â�’�•�Ž�›�ð�1���Ž�¢�¦�—�’�•�Ž�›�ð�1� �ž�›�¦�‹�’�•�Ž�›�ð�1���—�‹�Ž�›�’�¢�¢�Ž�ð�1

���‹�Ž�¢�•�’�•�Ž�›�1�Ÿ�Ž�1�G�œ�–�Š�’�•�’�•�Ž�›�1�•�’�‹�’�1�•�Í�›�”�Š�•�Š�›�•�Š�—�1�‹�Š�‘�œ�Ž�•�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›60�ï�1���ž�—�•�Š�›�Í�—�1

�Š�›�Š�œ�Í�—�•�Š�1 �•�Š�1 �‹�Š�ó�•�Š�—�•�Í�³�•�Š�1 �£�’�”�›�Ž�•�’�•�Ž�—�1 �œ�Š�™�Í�”�1 �•�Í�›�”�Š�•�Š�›�1 �’�•�Ž�1 �‹�Š�Â�•�Š�—�•�Í�œ�Í�—�Í�1

�”�ž�›�ž�•�Š�—�•�Š�›�1�¢�Š�1�•�Š�1�•�Ž�–�Ž�•�1�Ž�œ�Ž�›�•�Ž�›�•�Ž�1�˜�—�•�Š�›�1�’�•�Ž�1�‹�Š�Â�•�Š�—�•�Í�•�Í�1�˜�•�•�ž�”�•�Š�›�Í�1�’�•�Š�•�Ž�1

�Ž�•�’�•�Ž�—�•�Ž�›�1 �˜�•�•�ž�Â�ž�1 �•�’�‹�’�1 �G�œ�•�Š�–�1 �•�Í�ó�Í�1 �˜�•�ž�ó�ž�–�•�Š�›�Í�—�1 �•�Š�1 �¢�Ž�›�1 �Š�•�•�Í�Â�Í�1 �•�ã�›�ûl-

�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1���ž�—�•�Š�›�1�Š�¢�›�Í�1�Š�¢�›�Í�1�Ž�•�Ž�1�Š�•�Í�—�Š�Œ�Š�”�•�Í�›�ï






57 Camiu’l-Mütun, s. 30.
58 Camiu’l-Mütun, s. 30.
59 Camiu’l-Mütun, s. 31-34.
60 Camiu’l-Mütun, s. 34-37.

Page 124

Ahmed Ziyauddin Gümüşhanevî’nin İslam Mezheplerine Bakışı

MİLEL



VE NİHAL
inanç–kültür–mitoloji

123

I. Fırka-i Naciye

� �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É�ð�1 �‹�ž�1 �•�Í�›�”�Š�•�Š�›�Í�1 �����—�•�Š�›�1 �‹�Ž�—�’�–�1 �Ÿ�Ž�1 �Š�œ�‘�Š�‹�Í�–�Í�—�1 �¢�˜�•�ž�—�•�Š�1

�¢�û�›�û�¢�Ž�—�•�Ž�›�•�’�›���1 �‘�Š�•�’�œ�’�—�•�Ž�1 �£�’�”�›�Ž�•�’�•�Ž�—�•�Ž�›�1 �˜�•�Š�›�Š�”�1 �•�Š�—�Í�–�•�Š�—�–�Š�”�•�Š�•�Í�›�ï�1�1

���
�Š�”�1 ���Ž�£�‘�Ž�™���1 �1 �˜�•�Š�›�Š�”�1 �’�œ�’�–�•�Ž�—�•�’�›�•�’�Â�’�1���Í�›�”�¦-�’�1 ���¦�Œ�’�¢�Ž���—�’�—�1 �•�Ž�–�Ž�•�1

�ã�£�Ž�•�•�’�Â�’�—�’�ð�1 �‘�Ž�›�1 �•�û�›�•�û�1 �‹�’�•�Š�•�1 �Ÿ�Ž�1 �Ž�‘�•-�’�1 �‘�Ž�Ÿ�Š�•�Š�—�1 �ž�£�Š�”�1 �Ÿ�Ž�1 �œ�Š�™�Í�”�1 �•�Í�›�”�Š�•a-

�›�Í�—�”�’�—�•�Ž�—�1 �’�•�’�”�Š�•�Í�—�•�Š�—�1 �œ�Š�•�’�–�1 �˜�•�–�Š�”�1 �ó�Ž�”�•�’�—�•�Ž�1 �‹�Ž�•�’�›�•�–�Ž�”�•�Ž�1 �Ÿ�Ž�1 �û�³�Ž�1

�Š�¢�Í�›�–�Š�”�•�Š�•�Í�›�ï61

a) Eş’ariler�ñ�1� �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É�ð�1���Í�›�”�Š-�’�1���Š�Œ�’�¢�Ž�1�’�³�Ž�›�’�œ�’�—�•�Ž�1�”�Š�‹�ž�•�1�Ž�•�’�™�1�•�Ž�1

Ehl-�’�1 ���û�—�—�Ž�•�1 �”�Š�Ÿ�›�Š�–�Í�1�’�³�Ž�›�’�œ�’�—�Ž�1 �•�¦�‘�’�•�1 �Ž�•�–�Ž�•�’�Â�’�1 �‹�ž�1 �•�Í�›�”�Š�1 �‘�Š�”�”�Í�—�•�Š�1

�•�Ž�•�Š�¢�1 �‹�’�•�•�’�•�Ž�›�1 �Ž�œ�Ž�›�’�—�•�Ž�1 �Ÿ�Ž�›�–�Ž�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1 ���‹�ž���•-Hasan el-���ó���Š�›�’���—�’�—�1

�•�’�•�Ž�›�•�’�Â�’�—�’�1�¢�Š�™�•�Í�Â�Í�1���ó���Š�›�’�•�’�”�1�”�•�Š�œ�’�”�1�”�Š�¢�—�Š�”�•�Š�›�1�’�³�Ž�›�œ�’�—�•�Ž�1���‘�•-�’�1���û�—�—e-

�•�’�—�1 �’�”�’�1 �”�˜�•�ž�—�•�Š�—�1 �‹�’�›�’�œ�’�1 �˜�•�Š�›�Š�”�1 �£�’�”�›�Ž�•�’�•�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1 ���¦�•�ž�›�É�•�É�1 �’�•�Ž�1 �Š�¢�—�Í�1

�•�ã�—�Ž�–�•�Ž�1�¢�Š�ó�Š�–�Í�ó�1�˜�•�–�Š�œ�Í�—�Š�1�›�Š�Â�–�Ž�—�1�‘�Ž�›�1�’�”�’�œ�’�—�’�—�1�Ž�œ�Ž�›�•�Ž�›�’�—�•�Ž�1�‹�’�›�‹�’r-

�•�Ž�›�’�—�•�Ž�—�1�‹�Š�‘�œ�Ž�•�•�’�Â�’�1�‘�Ž�—�û�£�1�•�Ž�œ�™�’�•�1�Ž�•�’�•�Ž�–�Ž�–�’�ó�•�’�›�ï�1

� �û�–�û�ó�‘�Š�—�Ž�Ÿ�É�ð�1 ���‘�•-�’�1 ���û�—�—�Ž�•���’�—�1 �•�ã�›�•�1 �–�Ž�£�‘�Ž�‹�Ž�1 �ó�Š�–�’�•�1 �˜�•�•�ž�Â�žn-

dan bahsetmektedir.62 Kanaatimizce detay isimlerini zikretmese de

�‹�ž�—�ž�—�•�Š�1���û�—�—�’�1���Í�”�‘�’�1�–�Ž�£�‘�Ž�™�•�Ž�›�1�˜�•�Š�—�1�
�Šnefilik 63�ð�1�k�Š�•�’�’�•�’�”64, Hanbeli-

lik 65 ve Malikilikten 66 �‹�Š�‘�œ�Ž�•�’�¢�˜�›�1 �˜�•�–�Š�•�Í�•�Í�›�ï�1���Ž�›�’�1�•�Ž�•�•�’�”�³�Ž�1�‹�ž�1�–�Žz-

�‘�Ž�™�1�Ÿ�Ž�1�ã�—�•�Ž�1�•�Ž�•�Ž�—�•�Ž�›�’�—�•�Ž�—�1�‹�Š�‘�œ�Ž�•�’�•�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1���—�Œ�Š�”�1���Í�›�”�Š-i Naciye

�•�Š�œ�—�’�•�’�1 �•�Š�‘�Š�1 �³�˜�”�1 ���‘�•-�’�1 ���û�—�—�Ž�•���’�—�1 �’�•�’�”�Š�•�É�1 �–�Ž�£�‘�Ž�™�•�Ž�›�’�—�’�1 �”�˜�—�ž�1 �Ž�•�’n-

�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1 ���—�•�Š�›�Í�—�1 �•�Í�”�‘�’�1 �‹�˜�¢�ž�•�•�Š�›�Í�—�•�Š�”�’�1 �•�’�”�’�›�1 �Ÿ�Ž�1 �˜�•�ž�ó�ž�–�•�Š�›�Í�—�Š�1 �•�Š�1

�£�Š�–�Š�—�1�£�Š�–�Š�—�1�¢�Ž�›�1�Ÿ�Ž�›�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1�G�–�Š�–�1���¦�•�ž�›�É�•�É���—�’�—�1���‹�ž�1�
�Š�—�’�•�Ž���—�’�—�1

�Š�œ�‘�Š�‹�Í�—�•�Š�—�1�˜�•�•�ž�Â�ž�—�ž�1�‹�Š�‘�œ�Ž�•�•�’�Â�’�1�•�’�‹�’�1���ó���Š�›�’�•�’�Â�’�—�1�k�Š�•�’�’�•�’�Â�Ž�1�•�Š�‹�’�1�˜�•�•u-

�Â�ž�—�•�Š�—�1 �•�Š�1 �‹�Š�‘�œ�Ž�•�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1 �1 ���ó���Š�›�’�•�’�Â�’�—�1 �”�Ž�—�•�’�1 �’�³�Ž�›�’�œ�’�—�•�Ž�1 �’�”�’�¢�Ž�1 �Šy-

�›�Í�•�•�Í�Â�Í�—�Í�ð�1 �‹�ž�—�•�Š�›�•�Š�—�1 �‹�’�›�’�œ�’�—�’�—�1 �œ�Š�™�Í�”�1 �•�Í�›�”�Š�•�Š�›�•�Š�—�1 �˜�•�•�ž�Â�ž�—�ž�1 �Ÿ�Ž�1 �–�žt-

�•�Š�”�1�Š�—�•�Š�–�•�Š�1���ó���Š�›�’�1�˜�•�•�ž�”�•�Š�›�Í�—�Í�ð�1�•�’�Â�Ž�›�’�—�’�—�1�’�œ�Ž�1�
�Š�—�Ž�•�’�1���Ž�£�‘�Ž�‹�’�1�•�Š�›a-

�•�Í�—�Í�1�•�ž�•�•�ž�Â�ž�—�ž�1�Ÿ�Ž�1�‹�ž�—�•�Š�›�1���‹�ž���•-Hasan el-���ó���Š�›�’�1�Ÿ�Ž�1�˜�—�ž�—�1�Š�œ�‘�Š�™�•�Š�›�Ín-

�•�Š�—�1�˜�•�ž�ó�•�ž�Â�ž�—�•�Š�—�1�‹�Š�‘�œ�Ž�•�–�Ž�”�•�Ž�•�’�›�ï�1�k�Š�•�’�1�’�•�Ž�1�
�Š�—�Ž�•�’�1�–�Ž�£�‘�Ž�‹�’�1�Š�›�Š�œ�Ín-


61 Camiu’l-Mütun, s. 30.
62 Camiu’l-Mütun, s. 16.
63 Camiu’l-Mütun, s. 3, 4, 7, 13, 16, 22, 50, 51, 89, 93, 95, 99, 102, 106, 113, 114, 122,

126, 136.
64 Camiu’l-Mütun, s. 4, 37, 47, 51, 69, 75, 78, 91, 98,106, 107, 109, 111, 121, 125, 133.
65 Camiu’l-Mütun, s. 17, 28, 52, 59, 106.
66 Camiu’l-Mütun, s. 37, 42, 43, 50, 51, 58, 64, 72, 75, 111.

Page 245

Milel ve Nihal Geleneğinden

MİLEL



VE NİHAL
inanç– kültür–mitoloji

244

Birinci Madde

İncil Tevratı nesh etmeyip ancak tekmil eylediği


-hakk’ın birinci bölümünün ikinci faslında zikr ve beyan

olunduğu vecihle; İncil, nasih-i Tevrat değil, *onu+ ikmal eder.

Yıkanma ve taharet ve sünnet ve kurban ve helal ve haram ve ben-

zeri zahiri ibadetlerle alakalı Tevrat hükümleri hazreti İsa el-Mesih

marifetiyle kararlaştırılmış ruhani ibadetlerin rumuz ve numunesi

olarak Mesih’in zuhuru ve kefaretiyle sözü edilen hükümler son

bularak uygulaması durdurulmuştur. Bu açıdan İncil Tevrat’ın

bazı hükümlerini nesh eylemişse de, nesh olunan hükümler usûl

ve itikada; yani marifet-i ilahiye ve kalb temizliği ve iyi amellere

dair hükümlerde vaki olmayıp ancak furûâtla alakalı emirlerde

vuku [bulur]. Mezkûr kitabın zikredilen yerinde mufassalen yazı-

lıdır. Hazreti Mesih’in kendisi dahi aşağıda geçen İncil-i Matta’nın

5. babının 17. ve 18. ayetlerinde varid olduğu vecihle *şöyledir:+

‚zannetmeyiniz ki ben şeriatı veya peygamberliği ibtal etmeye

geldim, ben ibtal etmeye gelmedim, ama tamamlamaya geldim,

zira gerçekten diyorum ki, yer ve gök zail oluncaya dek şeriatten

bir harf veyahut bir nokta bile (yani hiçbir madde) zail olmaz *9+ ta

ki herşey tamamlanıncaya dek.‛ İncil-i Luka’nın 21. babının 33.

ayetinde ‚gök ve yer geçicidirler ama benim sözlerim hiç geçici

değildir. (yani hiç nesh olunmuyorlar.)‛ hükmü varid olmuştur.

İmdi gerek neshin keyfiyetine dair yukarıda beyan olunan ve ge-

rek Mesih’in mezkûr kelimelerine muhalefet eden malum musan-

nif 13. sahifesinin sonuna değin Tevrat’ın furûâtının ve helal ve

haramların İncil’de kullanılmadığına dayanarak ‚Tevrat’ın İncil’i

nesih eylemesi aşikârdır‛ diye yazılmış. Ama hazreti Mesih’in

hükmü müellifin sözlerinden daha güçlü ve daha faziletli oldu-

ğundan Tevrat ve İncil’in nesih olunmadığı Mesih’in kelimeleriyle

sabit ve aşikârdır.

Page 246

7/3
2010



inanç, kültür ve mitoloji araştırmaları dergisi

ci l t : 7 sayı : 3 Eylül - Aral ık ‘10






ġinasi GÜNDÜZ
Evrensel Dinin MillileĢtirilmesi:

Anglikanizm ve Türk Ġslamı



Ömer Mahir ALPER
Ġslâm, Akıl ve Hakikat




Mustafa Doğan KARACOġKUN
Fromm’un Hümanistik Psikoloji Kuramı

Bağlamında Eski Ahit’te Geçen
Peygamber Kıssaları




Kıyasettin KOÇOĞLU
Ahmed Ziyauddin GümüĢhanevî’nin

Ġslam Mezheplerine BakıĢı



Mehmet ALICI
Nag Hammadi Literatüründe

Gnostik Kozmogoni



ġahin AHMETOĞLU
Ġslam Mezhepleri Tarihi’nde

Karizmatik Liderlik AnlayıĢı: Hz. Ali Örneği



Asiye TIĞLI
Ġranlı DüĢünür ġebisterî’nin
Kur’an’ı Anlama Yöntemi:

Hermenötik OkuyuĢ ve Nebevî Kelâm

ISSN 1304-5482

volume: 7 number: 3 Sep. - Dec.‘10




Nationalization of Universal Religion:
Anglicanism and Turkish Islam

ġinasi GÜNDÜZ



Isl m, Reason and Truth
Ömer Mahir ALPER




The Old Testament Prophet Stories
in the context of the Humanistic Psychology

Theory of Fromm
Mustafa Doğan KARACOġKUN




Ahmed Ziyauddin Gumushanevi’s View
of Islamic Sects

Kıyasettin KOÇOĞLU



Gnostic Cosmogony
in Nag Hammadi Literature

Mehmet ALICI



Charismatic Leadership-based
Understanding in the History of Islamic

Sects: The Case of Ali B. Abi Talib
ġahin AHMETOĞLU




Iranian Thinker Shabistari’s Approach
for the Understanding of Quran:

Hermeneutic reading
and Prophetic (Nabawî) Kalâm

Asiye TIĞLI

ISSN 1304-5482

journal for studies of belief, culture and mythology

Similer Documents